بازارهای مالی چیست؟

بازارهای مالی چیست؟

بازارهای مالی (Financial markets) به گستره وسیعی از بازارها اطلاق می‌شود که در آن‌ها اوراق بهادار مبادله می‌گردد.‌ این بازارها شامل بازار مبادله سهام، بازارهای اوراق قرضه، بازار فارکس (Forex Market – FX) و بازارهای مشتقات (Derivative Markets) و دیگر انواع بازارها می‌شوند. بازارهای مالی برای عملکرد صحیح و جذب سرمایه مورد نیاز اقتصاد حیاتی می‌باشند.

درک مفهوم بازارهای مالی

بازارهای مالی نقش مهمی‌ در فعالیت روان و همچنین جذب سرمایه برای اقتصاد ‌ایفا می‌کنند و‌ این کار را از طریق‌ ایجاد نقدینگی برای کسب‌وکارها و کارآفرینان (entrepreneurs) انجام می‌دهند.‌ این بازارها‌ این امکان را برای خریداران و فروشندگان فراهم می‌کنند تا بتوانند دارایی‌های مالی‌شان را با یکدیگر مبادله کنند. بازارهای مالی اوراق‌های بهادار ارائه می‌کنند و در قبال آن‌ به افرادی که در آن‌ها با مبلغ مازاد خود سرمایه‌گذاری می‌کنند، سودی را تخصیص می‌دهند و به‌طور هم‌زمان برای کسب و کارهایی که نیازمند پول هستند نیز سرمایه فراهم می‌کنند. بازار بورس تنها یکی از انواع بازارهای مالی می‌باشد. بازارهای مالی از طریق خریدوفروش تعداد زیادی از ابزارهای مالی شامل سهام، اوراق قرضه، ارزها و همچنین مشتقات تشکیل می‌شوند. بازارهای مالی همچنین اتکای زیادی بر شفافیت اطلاعات دارند تا قیمت‌ها و اطلاعات مورد نیاز تمامی‌ کاربران بازار به‌طور کامل و بدون دست‌کاری به آن‌ها برسد. قیمت‌های موجود در بازارها و قیمت‌های اوراق قرضه ممکن است نشان‌دهندهٔ ارزش ذاتی واقعی آن‌ها نباشد زیرا نیروی عوامل اقتصاد کلان، مانند مالیات‌ها (Taxes) می‌توانند بر قیمت‌ها اثر گذارند.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد اوراق قرضه می‌توانید از مطلب آموزشی «اوراق قرضه چیست؟» دیدن نمایید.

برخی از بازارهای مالی کوچک هستند و یا فعالیت کمی دارند و دیگر انواع آن‌ها، مانند بورس اوراق بهادار نیویورک (New York Stock Exchange – NYSE) روزانه بیش از میلیاردها دلار اوراق بهادار را مبادله می‌کند.‌ این دارایی‌ها (سهام در بازارهای سهامی) به سرمایه‌گذاران‌ این امکان را می‌دهد تا بتوانند سهم‌های شرکت‌هایی که به‌صورت عمومی‌ عرضه شده‌اند را خریدوفروش نمایند. بازار بورس اصلی جایی است که منتشرکنندگان تازه سهام، که به‌عنوان عرضه‌کنندگان اولیه نیز شناخته می‌شوند، سهام خود را در آنجا می‌فروشند. هرگونه مبادله‌ای پس از‌ این در بازارهای ثانویه اتفاق می‌افتد، جایی که معامله‌گران، اوراق بهاداری را که قبلاً خریداری کرده‌اند به فروش می‌رسانند و یا دیگر اوراق‌های بهادار را می‌خرند.

نکته مهم: قیمت اوراق‌های بهادار مبادله شده در بازارهای مالی (مرجع) لزوماً ارزش ذاتی (Intrinsic Value) آن‌ها را منعکس نمی‌کند.

انواع بازارهای مالی

بازارهای مالی چیست؟

-بازار مستقیم (Over – the – counter Markets, OTC)

یک بازار مستقیم به یک بازار غیرمتمرکز (Decentralized Market) گفته می‌شود، بدین معنی که هیچ‌گونه مرکز فیزیکی ندارد و تمامی‌ مبادلات به شکل الکترونیکی انجام می‌شوند و در‌ این بازارها دو طرف معاملات بدون حضور در هیچ کارگزاری به‌عنوان شخص سوم به‌صورت مستقیم با یکدیگر به مبادله می‌پردازند. یک بازار مستقیم، سهام‌هایی را مبادله می‌کند که به‌صورت عمومی ‌در بازار بورس نیویورک (NYSE)، نزدک (NASDAQ) و یا بازار بورس آمریکا (American Stock Exchange – ISE) به نمایش گذاشته نشده‌اند. به‌طور کلی شرکت‌هایی که در بازار مستقیم مبادله می‌شوند کوچک‌تر از شرکت‌هایی هستند که در بازارهای مالی اصلی مبادله می‌شوند و به همین دلیل بازارهای فرابورس نیازمند قوانین نظارت کمتری هستند و همچنین هزینه استفاده از آن‌ها نیز کمتر می‌باشد.

-بازارهای اوراق قرضه (Bond Markets)

اوراق قرضه، به اوراق بهاداری گفته می‌شوند که در طی آن‌ها سرمایه‌گذار مقداری پول را برای مدت زمان مشخص به‌عنوان وام، به وام‌گیرنده می‌دهد و طبق توافق انجام شده در قرارداد، میزان بهرهٔ مشخصی را دریافت می‌کند. شما ممکن است به اوراق قرضه به‌عنوان یک توافق بین وام‌دهنده و وام‌گیرنده نگاه کنید که در آن جزئیاتی در مورد وام و همچنین نحوهٔ پرداخت آن نوشته شده است. اوراق قرضه توسط شرکت‌ها و همچنین شهرداری‌ها (Municipalities)، دولت‌های محلی ایالتی (States) و دولت‌های مرکزی (Sovereign Governments) به‌منظور تأمین مالی پروژه‌ها و عملیات‌ها انتشار می‌یابند. بازارهای اوراق قرضه، اوراق بهادار را که شامل اوراق و لوایح صادر شده توسط خزانه‌داری ‌ایالات متحده آمریکا (Notes and bills issued by the United States Treasury) می‌شوند را به فروش می‌رسانند. بازارهای اوراق قرضه همچنین تحت عنوان بازارهای بر پایهٔ بدهی (Debt markets (Credit markets و یا بازارهای درآمد ثابت (Fixed – income markets) نیز شناخته می‌شود.

-بازارهای پولی (Money Markets)

معمولاً بازارهای پولی کالاهایی را مبادله می‌کنند که در طی کوتاه‌مدت (منظور از کوتاه مدت، تاریخ انقضای کم آن‌ها است) دارای نقدینگی بالایی می‌باشند و از مشخصه‌های آن‌ها می‌توان به درجهٔ بالای امنیت و همچنین نرخ سود از پیش تعیین‌شده‌شان اشاره کرد. در سطح عمومی ‌و عمده‌فروشی، بازارهای پولی شامل حجم‌های معاملاتی بالایی بین مؤسسات و معامله‌گران می‌باشند. در سطح خرده‌فروشی،‌ این بازارها شامل صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترکی (Mutual Funds) می‌باشند که توسط سرمایه‌گذاران منفرد و حساب‌های باز شده در‌ این بازارها توسط مشتریان بانکی خریداری می‌شوند. افراد ممکن است در بازارهای پولی به‌منظور خرید گواهی‌های سپرده کوتاه‌مدت (Certificate of deposit – CD’s) سرمایه‌گذاری کنند و یا برای خرید اوراق منتشرشده توسط شهرداری‌ها و یا اوراق منتشرشده توسط خزانه‌داری و غیره سرمایه‌گذاری نمایند.

-بازارهای مشتقات (Derivatives Market)

مشتقات قراردادی هستند که بین دو یا چند طرف معامله نوشته می‌شوند که در آن ارزش قرارداد بر پایهٔ یک دارایی مالی پایه (مانند یک اوراق قرضه) و یا یک دارایی خاص (مانند یک شاخص) تعیین می‌شود. مشتقات، اوراق بهادار ثانویه‌ای هستند که ارزش آن‌ها به تنهایی توسط ارزش دارایی پایه اصلی‌شان که به آن لینک شده‌اند تعیین می‌شود. به‌صورت تکی، یک قرارداد مشتقات قراردادی بی‌ارزش می‌باشد. برخلاف سهام‌هایی که به‌صورت مستقیم مبادله می‌شوند، در بازارهای مشتقات به‌صورت قراردادهای آتی و یا قراردادهای اختیار معامله خرید یا فروش و یا انواع دیگری از محصولات مالی (Financial Products) مبادله می‌گردند. این دارایی‌ها ارزش خود را از ابزارهای مالی مانند اوراق قرضه (Bonds)، کالاها (Commodities)، ارزها (Currencies)، نرخ‌های بهره (Interest rates)، شاخص‌های بازار (Market indexes) و همچنین سهام (Stocks) می‌گیرند.

-بازار فارکس

بازارهای مالی چیست؟

بازار فارکس (Foreign exchange market, FOREX, FX) بازار مالی‌ای است که در آن مشارکت‌کنندگان می‌توانند به خرید، فروش، مبادله و معامله‌گری بر روی ارزها بپردازند. شایان ذکر است که بازار فارکس نقدینه‌ترین بازار در تمامی‌جهان می‌باشد، زیرا که پول به‌عنوان نقد‌پذیر‌ترین نوع تمامی دارایی‌ها شناخته می‌شود. بازارهای ارزی بیش از 5,000 میلیارد دلار مبادله روزانه دارند که‌ این میزان از مجموع بازارهای قراردادهای آتی بازارهای سرمایه‌ای بیشتر می‌باشد.

بازار مبادلات ارزهای خارجی (فارکس) چیست؟

به‌همراه بازارهای مستقیم، بازار فارکس نیز نوعی بازار غیرمتمرکز شناخته می‌شود و از شبکه‌ای بین‌المللی‌ای از کامپیوترها و کارگزاری‌ها در سراسر جهان ساخته شده است. بازار فارکس از بانک‌ها (Banks)، شرکت‌های تجاری (Commercial Companies)، بانک‌های مرکزی (Central Banks)، شرکت‌های مدیریت سرمایه‌گذاری (Investment management firms)، صندوق‌های سرمایه‌گذاری (Hedge funds)، کارگزاری‌های خرد فارکس (Retail forex brokers) و همچنین سرمایه‌گذاران تشکیل شده است.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد صندوق‌های سرمایه گذاری می‌توانید از مطلب آموزشی «صندوق‌های سرمایه گذاری چیست؟» دیدن نمایید.

نکات کلیدی:

  • بازارهای مالی به‌طور گسترده به هر نوع بازاری گفته می‌شود که در آن عملیات مبادلات اوراق قرضه انجام می‌گیرند.
  • انواع بسیار زیادی از بازارهای مالی وجود دارند که شامل بازار فارکس، بازار پولی، بازار سهام و بازار اوراق قرضه می‌شود.
  • بازارهای مالی تمامی‌ انواع اوراق قرضه را معامله می‌کنند و برای عملیات روان‌تر و همچنین تأمین سرمایه جامعه بسیار مهم محسوب می‌گردند.

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *